Ve chó, hay còn gọi là rận chó, không chỉ là mối lo ngại đối với thú cưng mà còn có thể cắn người, gây ra nhiều triệu chứng từ nhẹ đến nghiêm trọng. Việc nuôi thú cưng mang lại niềm vui và kéo dài tuổi thọ, nhưng nếu không được chăm sóc vệ sinh định kỳ, sức khỏe của bạn có thể bị ảnh hưởng khi tiếp xúc gần gũi với chúng. Đặc biệt, việc ôm ấp chó cưng có thể khiến bạn dễ bị các loại ve rận từ cơ thể vật nuôi bám đốt. Vậy, khi không may bị ve chó cắn người, chúng ta cần làm gì và phòng tránh ra sao để bảo vệ bản thân và gia đình?
Hình ảnh cận cảnh một con ve chó đang bám trên da người, thể hiện nguy hiểm tiềm ẩn
Dấu hiệu và triệu chứng khi bị ve chó cắn
Vết ve chó cắn thường vô hại và không gây ra triệu chứng rõ rệt ngay lập tức. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, người bị cắn có thể trải qua các phản ứng dị ứng hoặc nguy hiểm hơn là nhiễm các mầm bệnh do ve truyền.
Nếu bạn bị dị ứng với ve cắn, bạn có thể cảm thấy đau và sưng tấy tại vùng bị cắn, kèm theo cảm giác bỏng rát, thậm chí gây khó thở. Đây là những phản ứng cấp tính cần được chú ý.
Đáng lo ngại hơn, một số loài ve mang theo mầm bệnh và có thể lây truyền sang người khi chúng cắn. Các bệnh do ve truyền nhiễm thường có triệu chứng rất đa dạng và thường phát triển sau khi người bệnh bị cắn vài tuần. Các triệu chứng tiềm tàng có thể bao gồm:
- Vết đỏ hoặc ban đỏ lan rộng ở gần vùng bị cắn
- Tê cứng cổ
- Đau đầu và buồn nôn
- Cảm giác suy yếu toàn thân
- Đau nhức cơ bắp
- Sốt hoặc cảm thấy lạnh buốt
- Sưng hạch bạch huyết.
Cách xử lý khi bị ve chó cắn
Khi phát hiện ve chó cắn người, bước đầu tiên và quan trọng nhất là loại bỏ con ve ra khỏi da một cách an toàn và đúng kỹ thuật.
Hình ảnh người lớn đang dùng nhíp gắp ve chó ra khỏi da, hướng dẫn xử lý ban đầu
Hướng dẫn gỡ ve đúng cách
Ve chó thường có kích thước nhỏ, bằng hạt dưa hấu, nên bạn có thể sử dụng nhíp đầu nhọn để gắp. Cố gắng kẹp chặt con ve ở vùng càng gần da càng tốt, ưu tiên kẹp vào phần đầu của nó. Sau đó, kéo từ từ và nhẹ nhàng cho đến khi ve tự nhả chân ra khỏi da. Tuyệt đối không giật mạnh hoặc đột ngột vì hành động này có thể khiến phần đầu hoặc miệng của ve bị đứt và vẫn còn dính trên da, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.
Đồng thời, không được bóp chết ve bằng nhíp khi nó vẫn đang bám trên da, bởi điều này có thể khiến ve nôn ra mầm bệnh vào vết cắn. Nếu không có nhíp, bạn có thể dùng một cây kim vô trùng đặt ngay hàm của ve để gỡ ra.
Trong trường hợp phần thân ve đã được loại bỏ nhưng đầu ve vẫn còn dính trên da, hãy sử dụng một cây kim vô trùng để nhẹ nhàng loại bỏ từng phần còn sót lại. Sau đó, làm sạch vết cắn bằng xà phòng và nước, và có thể bôi thuốc mỡ kháng viêm để sát khuẩn.
Những điều không nên làm khi bị ve chó cắn
Một số phương pháp dân gian như đổ dầu bôi trơn, sơn móng tay hoặc cồn lên ve để ve tự buông ra là hoàn toàn vô tác dụng. Ve chỉ thở vài lần một giờ, do đó việc hơ diêm nóng gần ve cũng không hiệu quả mà ngược lại, có thể khiến ve nôn ra dịch tiết, làm tăng nguy cơ lây nhiễm mầm bệnh vào vết cắn.
Khi nào cần gặp bác sĩ?
Bạn nên gọi điện hoặc đến thăm khám bác sĩ ngay lập tức nếu gặp các trường hợp sau:
- Bạn không thể tự gỡ ve ra khỏi da.
- Phần đầu ve vẫn còn dính chặt trên da sau khi cố gắng loại bỏ.
- Sau khi bị ve chó cắn khoảng hai tuần, bạn bắt đầu xuất hiện triệu chứng sốt hoặc phát ban.
- Người bệnh có các triệu chứng của bệnh phát ban kinh niên, đặc biệt là phát ban gần vết cắn.
Cách phòng ngừa ve chó cắn hiệu quả
Phòng ngừa là biện pháp tốt nhất để tránh những rủi ro khi bị ve chó cắn. Bạn có thể áp dụng các cách sau:
- Khi hoạt động ngoài trời: Ve thường ẩn mình trong bụi cây và bụi rậm. Khi đi dạo hoặc làm việc trong khu vực có ve, hãy mặc áo quần dài và nhét ống quần vào trong giày để hạn chế tiếp xúc trực tiếp.
- Sử dụng thuốc diệt côn trùng: Xịt một ít thuốc diệt côn trùng lên giày và vớ. Các sản phẩm chứa permethrin thường có hiệu quả tốt hơn trong việc chống ve trên quần áo.
- Kiểm tra cơ thể thường xuyên: Trong khi đi dạo, hãy liên tục kiểm tra xem có bị dính ve hay không và lập tức loại bỏ chúng khỏi quần áo hoặc vùng da hở.
- Tắm rửa sau khi về nhà: Tắm rửa sau khi đi dạo giúp loại bỏ ve bám trên người. Vết ve cắn thường không đau hay ngứa nên đôi khi chúng ta khó phát hiện.
- Kiểm tra kỹ các vùng da nhạy cảm: Ve thường thích ẩn náu ở tóc, da đầu, cổ, nách và bẹn. Hãy kiểm tra kỹ những khu vực này. Việc loại bỏ ve kịp thời có thể giúp tránh nhiễm trùng, vì ve cần hút máu ít nhất 24 giờ mới có thể truyền bệnh. Ve chưa bám chặt vào da sẽ dễ dàng loại bỏ hơn.
- Chăm sóc và tắm rửa thú cưng định kỳ: Thường xuyên tắm rửa và kiểm tra chó cưng, đặc biệt vào mùa xuân và mùa hè, để phát hiện và bắt ve ra ngay lập tức.
Bị ve chó cắn thường không gây nguy hiểm tính mạng, nhưng có thể dẫn đến dị ứng hoặc mắc các bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng. Do đó, việc hiểu rõ các dấu hiệu, biết cách xử lý và áp dụng các biện pháp phòng ngừa hiệu quả là cực kỳ quan trọng. Nếu sau khi bị cắn, bạn xuất hiện bất kỳ dấu hiệu bất thường nào như sốt, phát ban hoặc các triệu chứng khác, hãy đến thăm khám bác sĩ ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, đảm bảo sức khỏe an toàn cho bản thân và những người thân yêu.